O ogrodzie FALKOWA

Historia ogrodu Falkowa

W okresie międzywojennym obszar obecnego ROD “Falkowa” był własnością państwa, pod nadzorem władz miasta, stąd zwano go popularnie Ogrodem  Magistrackim.

Po II wojnie światowej teren wraz z przyległymi zabudowaniami przekazano w dzierżawę szpitalowi nowosądeckiemu. W latach sześćdziesiątych kolejnym dzierżawcą została Spółdzielnia Ogrodniczo-Warzywnicza Ziemi Sądeckiej.

W 1980r. , Zarząd Gospodarki Terenami przy Urzędzie Miejskim w Nowym Sączu przekazał ten teren (10,62ha) Wojewódzkiemu Zarządowi Pracowniczych Ogrodów Działkowych z przeznaczeniem na Pracowniczy Ogród Działkowy (POD).

Na początek wydzielono I oznakowano 300 działek. W 1981r przekazano w użytkowanie 107 działkowiczom zachodnią stronę ogrodu, następnie 107 wschodnią część. O konkretnej lokalizacji decydowało…. losowanie.

“Pionierzy” z impetem zabrali się za rekultywację wyjałowionej I zachwaszczonej perzem gleby. Jedni przewracali ziemię łopatą, inni wynajmowali chłopa z koniem i z pługiem, a niektórzy nawet traktor. Stosując się do porad “starych działkowiczów”, w pierwszym roku użytkowania  na większej części działki sadzono ziemniaki.

Po wodę chodziło się do studni głębinowych oddalonych od 100 do 400 m, a gdy wody w studniach brakowało trzeba było maszerować do źródełek w lesie albo do potoku Łubinka.

Pierwsze Walne Zgromadzenie zwołano na 30 czerwca 1981r. w siedzibie Komitetu Wojewódzkiego PZPR przy al. Wolności. Przyjęto oficjalną nazwę : Miejski Pracowniczy Ogród Działkowy “Falkowa” w Nowym Sączu.  Przewodniczącym wybrano Redemptusa Kurpa. Zatwierdzono też trzy typy altan, jakie można było budować na terenie ogrodu. Były to: “Alka”, “Kalina” i “Kos”. Powierzchnia altany nie mogła przekraczać 20 m², a jej wysokość 3m. Odległość altany od  ścieżki (alejki) określono na 5 m. Wodę zdatną do picia pobierano ze studni głębinowej na korbę, jednocześnie rozpoczęto roboty ziemne pod sieć wodociągową z ujęciem wody na potoku Łubinka.

W 1982 r. pokryto asfaltem drogę dojazdową I zniwelowano teren przeznaczony na parking samochodowy. W 1984 r. dzięki życzliwości dyrektora Jerzego Gilewicza I zaangażowaniu Jana Hajduka Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego wykonały zbiornik wodny (wieżę ciśnień), który zlokalizowano na przygotowanej betonowej  podstawie w samym środku Ogrodu.  Z kranów z całego terenu popłynęła woda.

We wrześniu 1983 r. przesiedlono 81 działkowców z likwidowanego odrodu działkowego im. “Partyzantów Ziemi Sądeckiej”, działającego od 1970 r. w osiedlu Barskie do sektora północno-wschodniego.

W 1985 r. wykonano ogrodzenie wokół drogi przez ogród. Od tego momentu ogród został podzielony na trzy części (sektory), który każdy był zamykany na klucz do bramek alejkowych.

Podczas Walnego Zgromadzenia w 1986r. postanowiono wybudować świetlicę, ogólnodostępne ubikacje w rejonie parking oraz placu zabaw dla dzieci. Uchwalono też obowiązek pracy społecznej na rzecz ogrodu:  8 godzin w ciągu roku lub wpłatę 100zł.

W latach 1993/1994 przeprowadzono elektryfikację ogrodu. Zainstalowano 165 liczników.  W altankach i na werandach zapłoneły żarówki, w ruch poszły elektryczne kosiarki.

W lipcu 2001 roku w wyniku długotrwałych opadów I katastrofalnej powodzi na Sądecczyźnie na Górze Falkowskiej wystąpiło groźne osuwisko. Ucierpiał też ogród: wezbrane wody zalały ujęcie wody ogrodowej i instalacje elektryczne przy Łubince. Na działkach odnotowano liczne obsunięcia ziemi, zalaniu i zamuleniu uległy piwniczki. Kilkanaście miesięcy trwały prace nad przywróceniem Falkowej pełnych walorów użytkowych i umacnianiem ruchomych warstw górotworu.  Niestety zakłóciła je powtórna powódź i kolejne ruchy osuwiska w 2002r.

W 2005r. społeczność działkowa zaangażowała się w akcję zbierania podpisów pod obywatelskim projektem ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych. Sejm przyjął ustawę  7 lipca 2005r.

W 2009r. kosztem 12 tyś. zł wybudowano nową studnię na Łubince, co wymagało przebudowy całego układu wodnego w tym rejonie. Odremontowano wnętrze świetlicy, wymalowano skrzynki elektryczne, siatkę ogrodzeniową i urządzenia na placu zabaw dla dzieci, obcięto wzdłuż drogi drzewa stwarzające zagrożenie oraz wykonano tablice ogłoszeń.

W 2012r. w poczet nowych ogrodowiczów przyjęto 20 nowych członków, w tym dwuch po osobach zmarłych. Najpoważniejszymi wydatkami był zakup silnika I pompy wodnej do studni i 45m siatki ogrodzeniowej.

W 2013r. kolejna mobilizacja przy zbieraniu podpisów pod nowym projektem ustawy o ROD. Efekt owocny:  Sejm RP 13 grudnia przyjął nową ustawę min. działkowicze nadal nie muszą zgłaszać budowy altan i małych obiektów gospodarczych do służb budowlanych.

3 października 2015r. nowowybrany Zarząd ogrodu zorganizował Dzień Działkowca. W gronie zaproszonych gości  znalazła się delegacja zaprzyjaźnionego ogrodu “Senior”. W ROD na Falkowej  wprowadzono segregację odpadów. Zarząd  zaapelował do działkowiczów o wrzucanie odpadów do pojemników zgodnie z oznakowaniem. Zobowiązał ludzi do urządzania kompostowników na odpady zielone (np. skoszoną trawę), które nie powinny trafić do kontenerów.

W czerwcu 2016r. na zebraniu sprawozdawczym uchwalono nowy plan pracy Zarządu, który obecnie jest w trakcie realizacji. W br wybudowano nową wiatę przylegającą do świetlicy wraz z wolnostojącym grilem, wyremontowano drogę dojazdową do I i II sektora oraz  w dniu 1 października zorganizowano Jubileuszowy Dzień działkowca. W tym dniu wręczono odznaczenia  ”Zsłużonego Działkowca”. W uroczystości uczestniczyli licznie działkowicze jak również  zaproszeni goście min. Prezydent Miasta Ryszard Nowak.